Empezando...

Bienvenido y bien hallado,
espero que no te tomes muy en serio lo que en este blog puedas leer.
Broma cósmica,la vida, es un sinfín de cosas, sucesos, sueños e ilusiones, pasiones y tristezas, que muchos piensan inconexas y yo creo que forman parte de ti, de tu esencia y ser.
Con lo que aquí escribo no pretendo juzgar, cambiar ni criticar a nadie, sólo pretendo, en la medida de lo posible que puedas ver un poquito de mi experiencia vital en Moçambique con mis ojos.
Un abrazo.
Y cómo dijo el Loco de la colina "La vida hay que vivirla!"

De lo leido...


“Te vas a separar de tus antepasados. Ahora tienes que transformarte en otro hombre”
(Mia Couto, “Tierra sonambula”)


“¿Qué es lo que hace caminar al camino? Es el sueño. Mientras la gente sueña, el camino permanecerá vivo. Es para eso para lo que sirven los caminos, para hacernos parientes del futuro.
(Dicho de Tuahir, "Tierra sonambula")


"La historia a menudo es producto de la irreflexión. Es una hija bastarda de la estupidez humana, el fruto de unas mentes obnubiladas, de la idiotez y de la locura. En casos tales,la escriben personas que no saben lo que hacen, más aún, que no quieren saberlo; rechazan tal posibilidad con furia y repugnancia." Ébano de Ryszard Kapuściński

jueves, 29 de enero de 2009

Tolerancia de Ponto

Antes de avanzar, unha reflexión.

Durante estas festas,O Governo declarou dúas Tolerançias de Ponto,e saíu ata nos telexornais da única televisión do país, por se algún funcionetas non se enteraba e aprecía no curro. Moi formal, pero unha loucura.

A festividade de Natal comezou o 24 as 12 do mediodía e durou ata o luns da semán seguinte, é dicir, de 24 a 29 sen currar,non só os funcionarios, porque as empresas privadas subíronse o carro da tolerancia.

A semán seguínte currouse o luns 29 e o martes 30, o mércores 31 as 12:00 do mediodía, aínda que algúns non apareceron polo escritorio ou se apareceron foi para desexar "boas vindas", pois aí comezou a segunda tolerancia de ponto nunha semán.

Non sei, pero para un pais que pretende desenvolverse 10 días de "Toléroche porque sei que de todas todas vas a tocarte a güevada (aínda máis do normal)" pois me parece moi heavy.
A todo isto paseino xenial entre tolerançia e tolerançia.


A TODOS MIS FUNCIONARIOS...

Antes de avanzar, una reflexión.

Durante estas fiestas,El Gobierno declaró dos Tolerançias de Ponto,y salió hasta en los telediarios de la única televisión del país, por si algún funcionetas no se enteraba y aprecía en el curro. Muy formal, pero una locura.

La festividad de Natal comenzó el 24 las 12 del mediodía y duró hasta el lunes de la semana siguiente, es decir, de 24 a 29 sin currar,no sólo los funcionarios, porque las empresas privadas se subieron al carro de la tolerancia. La semana siguiente se curró el lunes 29 y el martes 30, el miércoles 31 las 12:00 del mediodía, aunque algunos no aparecieron por el escritorio o aparecieron sólo para desear "buenas venidas", pues ahí comenzó la segunda tolerancia de ponto en una semana.

No sé, pero para un país que pretende desarrollarse 10 días de "Te tolero porque sé que de todas todas vas a tocarte a güevada (aun más de lo normal)" pues me parece muy heavy.

A todo esto lo pasé genial entre tolerançia y tolerançia.

domingo, 25 de enero de 2009

Ano novo, vida nova

Cando o sol me espertou eran as dez e algo da mañá así que fun acordando e erguinme.
Música no ordenador e pequeno almorzo, mentres veía mentalmente as imaxes da noite anterior. Paseino ben, boa xente, boa música, bo viño... que máis se pode pedir, pois ilusións novas, eu tiña a miña, e con esas púxenme a facer por enesimavez as maletas.

Metín case todo en mochila, bolsas e unha caixa, en Maputo mercara un filtro de auga, que como non, estreei en canto cheguei a Lichinga. Así que vin pola fiestra e comezaba a choiva das 12, puntual como case todos os días.

Cando parou un pouco chamei a Mario, e el moi solicito, apareceu pouco despois.

Carguei todo no seu coche e levoume ata onde fora a súa casa (a da festa de Natal), que dende o 1 de Xaneiro era a miña.

Si, a miña casiña. Por motivos de organización, a familía de Paula e Mario tiñanse que transladar a casa 2 de MSF con Mari Luz, unha doutora de Madagascar(a casa da festa de fin de ano). A organización tiña tres casas aquí, pero fóronse varios médicos e dúas casa tiñan a unha persoa, así que reagrupación. E eu, que pasaba por aquí, pois mira, sen moito esforzo conseguín unha casiña.

A experiencia de falar co caseiro foi única: negociación africana na súa casa, con charla de case unha hora, aderezada cun sen fin de charlas que eu non entendía moi ben a que viñan. O final o home comprometuse a arranxar o tellado para que non entrara auga, e nun tempo conseguirme unha neveira, porque a que tiñan aquí era de MSF.

Deixei todo na habita e fun comer coa familia de casa 2.
Os días despois son terribles, aquí tamén, e andabamos todos medio zumbaos, rindo por momentos con recordos do día anterior, con alta necesidad de auga e moi relaxados.

Eu pronto me escaqueei, tras lavar a louza do almorzo, que menos, porque quería desfrutar da miña casiña.
Despois dun mes, de hotel chines, hotel en Lichinga,de visitas as casas do terror que me tiñan buscado os das pescas, de cambio para unha especie de apartahotel, onde podía cociñar por fin, volver a Maputo e o Hotel Mozambique, e de novo no meu apartahotel,... pois despois de todo iso, xa estaba no meu sofa, na miña casa.

Así que si que podo dicir aquelo de ano novo vida nova!!

PARA TODOS OS QUE ALGUNHA VEZ SE MUDARON:

Cuando el sol me despertó eran las diez y algo de la mañana así que fui despertando y me levanté. Música en el ordenador y pequeño desayuno, mientras veía mentalmente las imágenes de la noche anterior. Lo pasé bien, buena gente, buena música, buen vino... que más se puede pedir, pues ilusiones nuevas, yo tenía la mía, y con esas me puse a hacer por enesimavez las maletas.

Metí casi todo en mochila, bolsas y una caja, en Maputo mercara uno filtro de agua, que como no, estrené en cuanto llegué a Lichinga. Así que vi por la ventana y comenzaba la lluvia de las 12, puntual como casi todos los días.

Cuando paró un poco llamé a Mario, y él muy solicito, apareció poco después.
Cargué todo en su coche y me llevó hasta donde había sido su casa (la de la fiesta de Natal), que desde lo 1 de Enero era la mía. Sí, mi casita. Por motivos de organización, la familía de Paula y Mario tiñanse que transladar la casa 2 de MSF con Mari Luz, una doctora de Madagascar (la casa de la fiesta de fin de año). La organización tenía tres casas aquí, pero se fueron varios médicos y dos casa tenían a una persona, así que reagrupación.

Y yo, que pasaba por aquí, pues mira, sin mucho esfuerzo conseguí una casita. La experiencia de hablar con el casero fue única: negociación africana en su casa, con charla de casi una hora, aderezada con un sin fin de charlas que yo no entendía muy bien a que venían. Al final el hombre se comprometió a arreglar el tejado para que no entrara agua, y en un tiempo, conseguirme una nevera, porque la que tenían aquí era de MSF.
Dejé todo en la habita y fui a comer con la familia de casa 2. Los días después son terribles, aquí también, y andábamos todos medio zumbaos, riendo por momentos con recuerdos del día anterior, con alta necesidad de agua y muy relajados.

Yo pronto me escaqueei, tras lavar la loza de la comida, que menos, porque quería disfrutar de mi casita.

Después de un mes, de hotel chines, hotel en Lichinga,de visitas a las casas del terror que me habían buscado los de las pescas, de cambio para una especie de apartahotel, donde podía cocinar por fin, volver a Maputo, hotel Mozambique y de nuevo en mi apartahotel... pues después de todo eso, ya estaba en mi sofa, en mi casa.

Así que sí que puedo decir aquello de año nuevo vida nueva!!

miércoles, 21 de enero de 2009

Fin de ano

Cando me espertou o garda do hostal a bater na porta non sabía nin onde estaba: "Patricia agarda por vosse" quen carallo es...ah. Patricia a becaria de cooperación galega en Maputo estaba na verxa con Tobi un colega ingles e as mochilas. Saíran de alá fai 12días, aquela noite da festa no Franco-moçambicano. Que ledicia, ter visita, paseinos o meu cuarto e charlamos un rato, a súa viaxe subindo en Chapa ata Malawi, pasando por este país en barco polo Lago, e nun sitio que soa moi ben aquí alado, pasando Metangula. Eu chamara o xefe do hostal para pagarlle, pero non contaba con visita, así que intentaba ver que escusa por, como plantexar o tema.

Pregunteille canto se ían quedar a Patri, sen intentar botalos nin moito menos, e ela contestoume con un sorriso: "Mañá á mañá nós collemos unha Chapa para Malawi e empezar a baixar"Ostia e entón, non ficades uns días. "O Tobi ten que traballar o luns que ven e eu empezo viaxe cunha amiga de Galicia por Bostwana y Namibia, jolín.

Collimos folgos e saímos a rúa, eu ía pensando na invitación de Paula e Mario para a noite na súa casa, lle parecería mal que fosemos tres en vez de un?Non levo moi ben o de facer coincidir a colegas, incluso nas miñas despedidas tiña que facer piruetas para quedar con todo o mundo. Envexo a xente como Lorenzo que para despedirse di: "Marcho o martes, o domingo pasade pola miña casa e tomades café, ou licorcafé" e xunta alí a todo díos.

Pasamos polo concello, os bancos xa que Patri queria quitar Meticais, e logo deixeinos no mercado investigando os horarios das chapas e fun o hostal a pola plancha para devolverlla a Paula (esta semán tocou "engomar" toda a roupa que me ía pasando despois de lavar o do hostal, porque él por non traballar ou por ver se eu lle financiaba algo, me dixo que a plancha estaba estropeada)

Xa na casa de Paula esta estaba preparando cousas para a noite, nun principio íamos a casa dun amigo de Mario, as aforas, e cenorrio de carnivoros, pero...a muller escolleu ese día para romper augas, hai que foderse coa señora. E entón, coa Lúa só quedaba a opción de ficar na casa.

Paula sorriume, mentras facíamos un zumo de limón e outras cousas para o pato que pasara no mesmo día do xardín o conxelador e de ahí o forno."Pois claro que poden vir, só que mercade algo de comida porque igual vai xusto, e traede un viño ou así".

Fun a busqueda dos colegas, polas rúas xa se cheiraba a festa, músicas a dar caña, frangos a brasa, peña sorrinte, botellas...era fin de ano. No Sarifos deixamos unha tarteira que me deixou Paula, e fumos a polo viño. Decidimos coller dúas botellas de Caverné Souviño de Sudáfrica (casi 8 euros cada unha aquí).Voltamos o Sarifos a ver o bufet, pero desgraciadamente todo era carne, porque Patri e vexetariana. Así que voltamos o mercado e pillou algo para facer un sofrito.

Xa no hostal faciamos turnos de ducha, como nas épocas de estudante santiagues cando os 5 do piso nos preparabamos para sair a dalo todo.

Encargueille a Patri o enesimo favor, que me levara un papel a embaixada de Maputo (xa afondarei no tema en próximas entregas), ela aceptou e meteuno con moito coidado na súa mochila.

Cando chegamos a casa de Paula esta traballaba na cociña, entre cacharros, o Mario coa Lúa por ahi buscando Manica (cerveja), e Mari Luz, na igrexa. Presenteinos a todos e comezamos a colaborar e charlar, os dous minutos dinme conta que os meus medos eran infundados, Paula estaba moi contenta de ter xente, e sendo xente distinta, non se caía na rutina de falar de curre (xa case son un experto en colera e VIH de MSF).

Reíamos e flabamos de todo un pouco, no medio de estas conversas saiu como eu cheguei a coñecer a Paula: En Maputo quedei para tomar algo algúns días con Patri, ela presentoume a Sergio, que cousas da vida coñecia a unha canaria que vivia en Niassa no medio do Mato, cando lle escribiu unha mensaxe ela contestoulle que estaba en Maputo, así que víuse. Estrella, un sol, pasoume os teléfonos de toda a xente que coñecía en Lichinga, ela e o seu compi de proxecto. Así tiven o numero de Johana e Paula MSF, mira ti que cousas, e agora estamos brindando os tres polo novo ano ou por estar vivos ou eu que sei.

Cando chegou Mario coa Lúa a Manica e o Rasta, flipou co ambientillo, presentouse e comezou a servir Manica. Logo foron as chicas a sala a darlle acea a Lúa e mentres os homes colocabamos como dúas caixas de cerveja de medio litro na neveira, conxelador e en tinas con enfriadores. Charlando e brindado. musiquilla na cadea, os meus CDs deixeillos a Paula e estaban dando xogo.



Mario, Rasta, Tobi e o menda...MANIQUEANDO!


Mario contaba a súa experiencia europea, sin papeis, de aquí para alá, con moito frío, traballando na construcción e no que saía. Tobi, que é do mesmo Londres, contaba a súa experiencia Mozambicana, andivo por todo o pais, traballou creo que na costa, e agora en Maputo, pero só lle faltaba Niassa por coñecer e hoxe estaba aquí.

Eu e o Rasta ollabamos para eles e sorriamos. O Rasta é un tipo curioso, tanzano, rastafari e hiperdeportista, a persoa máis reservada que coñecín, pero por alguna extrana razón conectou co Tobi e alí se puseron man a man a baixar Manicas e charlar.













A Lúa decidiu que o mellor sitio para coller o soño eran os brazos de amiga (Patricia), e ali quedou ata que a levaron para cama.




Entón chegou a hora de cear, e para min o cambio de tercio, de Manica a viño sudafricano, ummm.




Ñam, ñam...


























-"Aquí moçambicano cada uno se sirve lo que quiere." Dixo a Paula e a xente fixo caso, e foi servindose e sentando aquí e alá, nas sillas da mesa, no sofá, creando unha apertura de conversas e olladas moi boa.

Eu comía aqueles manxares dándome conta da sorte que tiña, recen chegado e rodeado de xente con moi boa onda, que me acollen na súa casa, a min e a dous amigos que eu tampouco coñezo moitisimo. Pero a enerxía flue así, se ti das sen esperar nada a cambio, pois ven de volta esa enerxía positiva.


As conversas eran do máis dispares, daquela xa chegara Mari Luz e se fixo o típico frente femenino, que me aceptou como visitante. O viño ía subindo colorete a cara, pero se son as 10:00 onde vou así.


Saín fora e estaban falando Mario e Tobi, e o rasta, ben o rasta estaba alí. Fiquei un momento a respirar e antes de darme conta estaba todo o mundo fora, a cadea coa música e as bebidas. Comezamos a danzar, Paula sacou un CD de Angola, de onde é Mario e este comezou a dansar emocionado, eu aprendín algún paso. Estabamos pletóricos así que bailar e beber, risas e bo rollo.










Cando xa levabamo dous CD´s de música autoctona Paula sacou o meu estuche e dixo "Hay que cambiar, que pongo?"



FrinstoAntichock acme, foi a miña resposta, o CD dos grandes exitos do Pazos no Vizconde de Eza. Empezou a soar a primeira canción e o sentir os ritmos reguees o rasta empezou a moverse, saltar e deixar libres as rastas. Paula me dicía: esta loco con esta música....
e eu escoitaba o rasta dicir: Nunca habia escuchado este reguee, esta música ten que ser miña!!"




Contaxiados polo rasta todos comezamos a danzar aquel CD coa musica que tantas noites animara as festa no parque de pesca.Entón sentín unha presenza, amaxía fixo que conectara durante uns instantes cos amigos cos que pasei os últimos fines de ano, notei como Viky me sorria, e a Victor apoltronado no sofa e coa súa cara de "Suso no flipes, yo no te creo, energiaaaa, si si" O Pacis co sorriso encaixado na boca, Jarse dandoo todo,camisas cañeiras...non sei, sabía que eran eles e ademáis notaba a outras persoas que días despois me enterei que estiveron nesa festa.

Chamaronme de casa e emocioneime o falar con golfo do meu sobrino, que está crecendo a marchas forzadas sen que eu poda desfrutar de el moito. Cortouse e voltei a festa.


Daquela íamos polo aire pero inda tivemos os reflexos suficientes para dicir " uvas" non hai, pois trozos de piña. Así que cortamos e preparamos en vasos, tazas e pratos 12 trozos de piña para cada un.


Rasta e medio...


Cando foi a hora eu dixen moi serio: é a hora da uvapiña e a Paula empezou a mondarse de risa, contaxiándonos a todos. Patri deu as badaladas cunha culler e un vaso e Paula ensinounos o que se di en catalán coas uvas. O comer o último pedazo invadiume a necesidade de abrazar a alguén, fai dous anos,no primeiro fin de ano que pasei cos amigos en León, era eu que empecei ese ritual do abrazo. O ano seguinte eles mesmo querían facelo e eu so participei, pero este ano non quería iniciar nada.
Mentras pensaba isto todo dios estaba abrazandose e desexándose o mellor, asi que só tiven que abrir os brazos, que bem!

Logo seguimos a bailar e rir e nun momento de euforia colectiva Paula collenos a min e a Patri edinos:" Que bien que vinisteis, esta noche yo tambien soy galega...NUNCA MÁIS!!"esto de nuncmáis lle saiu da alma e eu empecei a rir ata case chorar.

As 2 ou 3 da mañá, cando só ficaban de pé Mario, pero a bailar cos ollos pechados e o rasta, máis ou menos, decidimos irnos a discoteca.
Entrar xa foi unha odisea, e iso que cobraban entrada, bueno os tres branquiños non nos cobraron nadiña. A disco era un fervedeiro de xente, moita ía bestida totalmente de branco (así non pagas entrada),e entón se veían un montón de roupas brancas coa luz típica de disco bailando pola pista.


Tobi, Patri e eu pedimos algo e fumos danzar, acabando por facer un corro con xente que non coñecíamos de nada. Tecnochungoeuropeo, tecnochungo africano e por fin pasada. Fixenlle o xesto cos brazos abertos a Patri para bailar e ela dixo que non que facia demasiado calor, o voltar o meu sitio, unha rapaza nova toda de branco repetiume o xesto que eu lle fixera a Patri. Pois claro, a bailar pasada.O rematar dixenlle obrigado e desapareceu na multitude.
Cando xa non podía máis co corpo tratei de ir fora a respirar e entón viñeron Tobi e Patri e dixeron: Nos vamos.

Chegamos a casa as 5 e pico da maña, eles tiñan como media hora, que eu aguantei esperto...vos deixo a porta aberta por se non hai chapa, foi a miña despedida antes de caer na cama rendido.




PARA OS QUE GUSTADES DE DANZAR, ABRAZAR, BEBER, COMER UVAS-PIÑA, EN FIN ESTAR VIVOS!!


Cuando me despertó el guardia del hostal a batir en la puerta no sabía ni donde estaba: "Patricia espera por vosse" quien carajo eres...ah. Patricia la becaria de cooperación gallega en Maputo estaba en la verxa con Tobi un colega ingles y las mochilas. Habían salido de allá hace 12días, aquella noche de la fiesta en el Franco-moçambicano. Que alegría, tener visita, los pasé mi cuarto y charlamos un ratón, su viaje subiendo en Chapa hasta Malawi, pasando por este país en barco por el Lago, y en un sitio que sola muy bien aquí alado, pasando Metangula.

Yo había llamado al jefe del hostal para pagarle, pero no contaba con visita, así que intentaba ver que excusa poner, como plantear el tema. Le pregunté cuanto se iban a quedar a Patri, sin intentar echarlos ni mucho menos, y ella me contestó con una sonrisa: "Mañana a la mañana nosotros cogemos una Chapa para Malawi y empezar a bajar"

Ostia y entonces, no quedáis unos días."El Tobi tiene que trabajar el lunes que viene y yo empiezo viaje con una amiga de Galicia por Bostwana y Namibia", jolín.
Cogimos alientos y salimos a la calle, yo iba pensando en la invitación de Paula y Mario para la noche en su casa, le parecería mal que fuesemos tres en vez de uno?

No llevo muy bien lo de hacer coincidir a colegas, incluso en mis despedidas tenía que hacer piruetas para quedar con todo el mundo. Envidio a la gente como Lorenzo que para despedirse dice: "Marcho el martes, el domingo pasad por mi casa y tomáis café, o licorcafé" y junta allí a todo díos.

Pasamos por el ayuntamiento, por los bancos ya que Patri quería quitar Meticales, y luego los dejé en el mercado investigando los horarios de las chapas y fui al hostal a por la plancha para devolvérsela a Paula (esta semán tocó "engomar" toda la ropa que me iba pasando después de lavar el del hostal, porque él por no trabajar o por ver si yo le financiaba algo, me dijo que la plancha estaba estropeada).


Ya en la casa de Paula esta estaba preparando cosas para la noche, en un principio me nos ibamos a la casa de un amigo de Mario,a las afueras, y cenorrio de carnivoros, pero...la mujer escogió ese día para romper aguas, hay que joderse con la señora. Y entonces, con la Luna sólo quedaba la opción de quedar en la casa.


Paula me sonrió, mientras hacíamos un zumo de limón y otras cosas para el pato que había pasado en el transcurso de un día del jardín al congelador y de ahí al horno.
"Pues claro que pueden venir, sólo que comprad algo de comida porque igual va justo, y traed un vino o así".

Fui a la busqueda de los colegas, por las calles ya se olía la fiesta, músicas a dar caña, frangos a la brasa, peña sonrriente, botellas...era fin de año. En el Sarifos dejamos una tarteira que me dejó Paula, y fuimos a por el vino. Decidimos coger dos botellas de Caverné Souviño de Sudáfrica (casi 8 euros cada una aquí).Volvimos al Sarifos a ver el bufet, pero desgraciadamente todo era carne, porque Patri es vegetariana. Así que volvimos al mercado y pilló algo para hacer un sofrito.



Ya en el hostal hacíamos turnos de ducha, como en las épocas de estudiante santiagués cuando los 5 del piso nos preparábamos para salir a darlo todo. Le encargué a Patri el enésimo favor, que me llevara un papel a la embajada de Maputo (ya ahondare en el tema, en próximas entregas), ella aceptó y lo metió con mucho cuidado en su mochila.



Cuando llegamos a casa de Paula esta trabajaba en la cocina, entre cacharros, el Mario con la Lua por ahi buscando Manica (cerveja), y Mari Luz, en la iglesia. Los presenté a todos y comenzamos a colaborar y charlar, a los dos minutos me di cuenta que mis miedos eran infundados, Paula estaba muy contenta de tener gente, y siendo gente distinta no se caía en la rutina de hablar de curre (ya casi soy un experto en colera y VIH de MSF).

Reíamos y hablábamos de todo un poco, en medio de estas conversaciones salió cómo yo llegué a conocer a Paula: En Maputo quedé para tomar algo algunos días con Patri, ella me presentó a Sergio, que cosas de la vida conocía a una canaria que vivia en Niassa en medio del Mato, cuando le escribió un mensaje ella le contestó que estaba en Maputo, así que se vino. Estrella, un sol, me pasó los teléfonos de toda la gente que conocía en Lichinga, ella y su compi de proyecto.
Así tuve el numero de Johana INTERMON OXFAN y Paula MSF, mira tu que cosas, y ahora estamos brindando los tres por el nuevo año o por estar vivos o yo que sé.

Cuando llegó Mario con la Lúa, la Manica y el Rasta, flipó con el ambientillo, se presentó y comenzó a servir Manica. Luego fueron las chicas a la sala a darle la cena a Lúa y mientras los hombres colocábamos como dos cajas de cerveja de medio litro en la nevera, congelador y en tinas con enfriadores. Charlando y brindado. musiquilla en la cadena, mis CDs se los dejé a Paula y estaban dando juego.

Mario contaba su experiencia europea, sin papeles, de aquí para allá, con mucho frío, currando en la construcción y en lo que surgía. Tobi, que es del mismo Londres, contaba su experiencia Mozambicana, anduvo por todo el país, trabajó creo que en la costa, y ahora en Maputo, pero sólo le faltaba Niassa por conocer y hoy estaba aquí.

Yo y el Rasta mirábamos para ellos y sonreíamos. El Rasta es un tipo curioso, tanzano, rastafari e hiperdeportista, la persona más reservaday callada que conozco, pero por alguna extrana razón conectó con el Tobi y allí se puseron mano a mano a bajar Manicas y charlar.
La Lúa decidió que el mejor sitio para coger el sueño eran los brazos de amiga (Patricia), y allí quedó hasta que la llevaron para cama.

Entonces llegó la hora de cenar, y para mí el cambio de tercio, de Manica a vino sudafricano, ummm. -"Aquí moçambicano cada uno se sirve lo que quiere." Dijo a Paula y la gente hizo caso, y fue serviendose y sentando aquí y allá, en las sillas de la mesa, en el sofá, creando una apertura de conversaciones y miradas muy buena.


Yo comía aquellos manjares dándome cuenta de la suerte que tenía, recien llegado y rodeado de gente con muy buena onda, que me acogen en su casa, a mí y a dos amigos que yo tampoco conozco muchísimo. Pero la energía flue así, si tu das sin esperar nada a cambio, pues viene de vuelta esa energía positiva.

Las conversaciones eran de lo más dispares, luego ya había Llegado Mari Luz y se hizo el típico frente femenino, que me aceptó como visitante. El vino iba subiendo colorete a la cara, pero si son las 10:00 donde voy así? Salí fuera y estaban hablando Mario y Tobi, y el rasta, bien el rasta estaba allí.

Me quedé un momento a respirar y antes de darme cuenta estaba todo el mundo en el jardín, la cadena con la música y las bebidas. Comenzamos a danzar, Paula sacó un CD de Angola, de donde es Mario y este comenzó la dansar emocionado, yo aprendí algún paso.

Estábamos pletóricos así que bailar y beber, risas y bueno rollo. Cuando ya levábamos dos CD´s de música autoctona Paula sacó mi estuche y dijo "Hay que cambiar, que pongo?"
FrinstoAntichock acme, fue mi respuesta, el CD de los grandes exitos del Pazos en el Vizconde de Eza. Empezó a sonar la primera canción y al sentir los ritmos reguees el rasta empezó a moverse, saltar y dejar libres las rastas. Paula me decía: esta loco con esta música... y yo escuchaba al rasta decir: Nunca había escuchado este reguee, esta música tiene que ser mía!!"

Contagiados por el rasta todos comenzamos a danzar aquel CD con la música que tantas noches había animado las fiestas en el parque de pesca. Entonces sentí una presencia, lamagia hizo que conectara durante unos instantes con los amigos con los que pasé los últimos fines de año, noté como Viky me sonríe, y a Victor apoltronado en el sofa y con su cara de "Suso no flipes, yo no te creo, energiaaaa, sí sí". El Pacis con la sonrisa encajada en la boca, Jarse dandolo todo, camisas cañeras...no sé, sabía quienes eran ellos y ademáis notaba a otras personas que días después me enterei que estuvieron en esa fiesta.

Me llamaron de casa y me emocioné el hablar con el golfo de mi sobrino, que está creciendo a marchas forzadas sin que yo pueda desfrutar de él mucho. Se cortó y volví a la fiesta.
De aquella ibamos por el aire pero todavía tuvimos los reflejos suficientes para decir " uvas" no hay, pues trozos de piña. Así que cortamos y preparamos en vasos, tazas y platos 12 trozos de piña para cada uno.

Cuando fue la hora yo dije muy serio: es la hora de la uvapiña y la Paula empezó la mondarse de risa, contagiándonos a todos. Patri dio las campanadas con una cuchara y un vaso y Paula nos enseñó lo que se dice en catalán con las uvas.
Al comer el último pedazo me invadió la necesidad de abrazar a alguien, hace dos años,en el primero fin de año que pasé con los amigos en León, fui yo quien empezó ese ritual del abrazo. Al año siguiente ellos incluso querían hacerlo y yo solo participé, pero este año no quería iniciar nada.
Mientras pensaba esto todo dios estaba abrazándose y deseándose lo mejor, así que sólo tuve que abrir los brazos, que bem!

Luego seguimos a bailar y reír y en un momento de euforia colectiva Paula nos coge a mí y a Patri y los dice:" Que bien que vinisteis, esta noche yo también soy gallega...NUNCA MÁIS!!"esto de nunca más le salió del alma y yo empecé a reír hasta casi llorar.

A las 2 o 3 de la mañana, cuando sólo quedaban de pie Mario, pero a bailar acon los ojos cerrados y el rasta, más o menos, decidimos irnos a la discoteca.

Entrar ya fue una odisea, y eso que cobraban entrada, bueno los tres blanquitos no nos cobraron nada. La disco era un hervidero de gente, mucha iba bestida totalmente de blanco (así no pagabas entrada),y entonces se veían un montón de ropas blancas con la luz típica de disco bailando por la pista.

Tobi, Patri y yo pedimos algo y fumos danzar, acabamos hciendo un corro con gente que no conocía de nada. Tecnochungoeuropeo, tecnochungo africano y por fin pasada. Le hice el gesto con los brazos abiertos a Patri para bailar y ella dijo que no, que hacía demasiado calor, al volver a mi sitio, una chavala joven toda de blanco me repitió el gesto que yo le había hecho a Patri. Pues claro, a bailar pasada.

Al acabar le dije obrigado y desapareció en la multitud. Cuando ya no podía más con el cuerpo traté de ir fuera a respirar y entonces vinieron Tobi y Patri y dijeron: Nos vamos. Llegamos a casa a las 5 y pico de la maña, ellos tenían cómo media hora, que yo aguanté despierto...os dejo la puerta abierta por si no hay chapa, fue mi despedida antes de caer en la cama rendido.

Mi primeira saida II

30/12/2008
O día seguinte acordei ás 6 e algo, o sol xa levaba un bo rato dando caña. Levanteime e fun a casa do baño, aseo cun cazo de plástico e listo.Agardei polo Sr Pi e o motorista para o pequeno almoso (aqui tamen lle chaman matabicho, por aquelo do gusaniño). A base de leite condesada con auga quente e uns pans fumos collendo folgos. O Sr Pi sacaba un trapo e dicía: "Estou transpirardo moito".
A súa cara o dicía todo, o día anterior case seguro que estivera de farra, tendo en conta que durante a guerra civil foi o xefe de agricultura, que creo que era un cargo político e militar á vez, pois debeu coñecer moita xente. O tipo recordaba historias daqueles tempos, "por alá nos bombardeaban, ou por aquí entraban os comboios co alimento".

Chegamos a primeria asociación e paramos nun muiño de millo."O presidente está na machamba"Así que seguimos no carro, co fillo do presidente e máis adiante topamos o paisano. Era un home alto, fibroso, cun corpo tallado a base de empregar o legón baixo un sol que a min me queima só de pensalo. Dentes nun estado crítico e estilo de roupa do mato, línea de deseño con buracos de tres palmos incluidos.Voltamos ó muiño (que non é nun río, é unha roda de pedra que se move con electricidade ou diesel) e cando ían ir pos tanques eu dixen "Non será mellor facer o inquerito aquí embaixo desta árbore e logo ir os tanques"


Sim sim. O Sr Pi puña cara de circunstancias comezou a mover o inquerito,non trouxera ningún papel en branco porque a fotocopiadora profesional do Servicio non ten toner dende fai medio ano, e non hai pasta para un novo. Trouxo un xa cuberto e uns folios en brancos, eu coa miña estupidez europea, en vez de deixarlle facer como el quería, e dicir, copiar de novo todas as preguntas do enquerito, empecei a dicirlle, poñalle 1 aquí, 2 no seguinte, 3 e así no folio só ten que copiar o número correspondente (nótase que levo media vida copiando cousas). Ante a miña insistencia el extendeume os folios e cun sorriso dixo: como é que se fai?


O final acabei facendo de secretara mentres o Sr Pi lle preguntaba o presidente dun xeito que estaba entre gestapo e colegas de barra. Coñecianse dende fai tempo, daquela época da agricultura e a gerra. Todo parecía con moito colegueo, risas flouxas, e palmadiñas, pero cando chegamos a pregunta de cantos peixes colleitaran, o tipo se fixo o avión,en plan "non sei nin o que é un peixe".


Fumos os tanques que presentaban un estado de pouco coidado. Daquela xa tres ou catro fillos do presi nos seguían con mirada interrogante e sorrisa de nenos malos.


Cheguei, tomei fotos e datos, o Sr Pi lle vendía a moto de que eu ía facer moitas coisas, que era o Jesús e viña a multiplicar os peixes, e tal e cual. Ante isto e a cara do presi e familia é difícil mantelo tipo. Así que sorrín e dixen a ver que se pode facer.


Andaban a falar seguido dunha rede para coller os peixes:" O Dr Jesús quere ver o crecimento dos peixes" a ver como lle explico a este home que unha mostraxe puntual, e máis sen medios para medir e pesar, non valen de nada, e que vendo un día o peixe non sabes se crece máis ou menos.Aquí empregan moito a palabra "confução" e iso foi o tema da rede de pescar, que si está aquí que si alá.


O final decidimos marchar, polo camiño recollimos o extenionista do distrito, o Sr Pi dixeranos que estivera con el a tarde, ousexa que estiveron de farra.Dixo que podíamos achegarnos a un productor, voltamos a carreteira alcatranada, e de pronto "macacos, macacos" no medio da estrada, eu apresureime a poñer o teleobxetivo na cámara, e mentres tiraba fotos os dous de atrás baixaban do carro, o Sr Pi tirando fotos co móvil, movemento que fai cada vez que me ve coa cámara. Eu non entendía nada.


É aquí, pero se iamos a 80 e paramos polos macacos, ou non,confução.Cando íamos pos tanques nos sairon o paso uns nenos que vivían na casa de alado, "e o papa..." preguntoulle en dialecto o extensionista, e logo xirándose para min me dicía " esta noutro pobo ... coa súa outra muller". Ale ata o campones colle vacacións e nos aquí de membrillos. Fotos, datos e eu estaba empezando a desesperar.


Cando o Sr Pi me suxeríu quedar un día máis eu dixen que decididamente non, mañá é 31, imos ver 1 tanque máis e non quero estar tres días sen facer nada aquí, sei que a el gustaballe o plan, pero eu non quería. Parecía que eu estaba a tomar a decisón de voltar, pero logo entereime que o motorista non tiña moito máis combustible (e aquí tampouco hai gasoliñeiras cada dúas palmeiras), e os dous querían estar maña pola tarde en Lichinga...a cabeza,entre o sol e que non entendía nada me iba a cen.


De volta a sede tiven unha entrevista atípica, ou tipica deste país, co extensionista, que só facía dicir que non tiña para gasolina, que non podía ir moito os tanques. Logo fixemos o inquerito dos tanques visitados, pero creo que os datos os iba inventando sobre a marcha, e o Sr Pi, fora, fumando.


Salimos cara Lichinga, facendo paradas técnicas para mercar mangos, recoller a dous que levaramos ata un povo, e mercar leña e carbón. Quedei medio durmido mentres chovía fora, o ir achegandonos a cidade algo saltou no meu bolsillo, unha mensaxe no movil, Patricia e Tobi de Maputo estaban chegando a Lichinga!


TAL E COMO VAN AS VOTACIÓNS ESTOUME REPLANTEXANDO DEIXAR DE TRADUCIR...


TRANQUILO PLAS E CÍA, ERA BROMA, QUE O IMPORTANTE É A COMUNICAÇÃO!





Al día siguiente acordé las 6 y algo, el sol ya llevaba un buen ratón dando caña. Me levanté y fui la casa del baño, aseo con uno cazo de plástico y listo.


Esperé por el Sr Pi y el motorista para el pequeño almoso (aqúí tambien le llaman matabisho, por aquello del gusaniño). A base de leche condesada con agua caliente y unos panes fuimos cogiendo energías.


El Sr Pi sacaba un trapo y decía: "Estoy transpirardo mucho". Su cara lo decía todo, el día anterior casi seguro que había estado de farra, teniendo en cuenta que durante la guerra civil fue el jefe de agricultura, que creo que era un cargo político y militar a la vez, pues debió conocer mucha gente. El tipo recordaba historias de aquellos tiempos, "por allá nos bombardeaban, o por aquí entraban los comboios con el alimento".


Llegamos a la primeria asociación y paramos en un molino de maíz. "El presidente está en la machamba". Así que seguimos en el carra, con el hijo del presidente y más adelante encontramos al paisano. Era un hombre alto, fibroso, con un cuerpo tallado a base de emplear el legón bajo un sol que a mí me quema sólo de pensarlo. Dientes en un estado crítico y estilo de ropa del mato, línea de diseño con agujeros de tres palmos incluidos.


Volvimos al molino (que no es en un río, es una piedra que gira con electricidad o diesel) y cuando iban a ir a los tanques yo dije "No será mejor hacer el inquerito aquí debajo de este árbol y luego ir los tanques" Sim sim El Sr Pi ponía cara de circunstancias comenzó a mover el inquerito,no había traído ninguno en blanco porque la fotocopiadora profesional del Servicio no tiene toner desde hace medio año, y no hay pasta para uno nuevo. Trajo uno ya cubierto y unos folios en blancos, yo con mi estupidez europea, en vez de dejarle hacer cómo él quería, es decir, copiar de nuevo todas las preguntas del enquerito, empecé a decirle, pongale un 1 aquí, 2 en el siguiente, 3 y así en el folio sólo tiene que copiar el número correspondiente (se nota que llevo media vida copiando cosas).


Ante mi insistencia él extendeume los folios y con una sonrisa dijo: como es que se hace? Al final acabé haciendo de secretara mientras el Sr Pi le preguntaba al presidente de una manera que estaba entre gestapo y colegas de barra.


Se conocían desde hace tiempo, de aquella época de la agricultura y la gerra. Todo parecía con mucho colegueo, risas flojas, y palmaditas, pero cuando llegamos a la pregunta de cuantos pescados habían cosechado, el tipo se hizo el avión,en plan "no sé ni lo que es un pescado". Fuimos a los tanques que presentaban un estado de poco cuidado. Luego ya tres o cuatro hijos del presi nos seguían con mirada interrogante y sorrisa de niños malos.


Llegué, tomé fotos y datos, el Sr Pi le vendía la moto de que yo iba a hacer muchas coisas, que era el Jesús y venía a multiplicar los peces, y tal y cual.


Ante esto y la cara del presi y familia es difícil mantener el tipo. Así que sonreí y dije a ver que se puede hacer.


Andaban a hablar seguido de una red para coger los peces:" El Dr Jesús quiere ver el crecimento de los pescados" a ver cómo le explico a este hombre que un muestreo puntual, y más sin medios para medir y pesar, no valen de nada, y que viendo un día el pescado no sabes si crece más o menos.


Aquí emplean mucho la palabra "confução" y eso fue el tema de la red de pescar, que sí está aquí que sí allá. Al final decidimos marchar, por el camino recollimos el extenionista del distrito, el Sr Pi dixeranos que había estado con él la tarde, osea que estuvieron de farra. Dijo que podímos acercarnos a un productor, volvimos a la carretera alcatranada, y de pronto "macacos, macacos" en medio de la carretera, yo me apresuré a poner el teleobjetivo en la cámara, y mientras tiraba fotos los dos de atrás bajaban del carro, el Sr pi tirando fotos desde su móvil, movimiento que hace cada vez que me ve a mi con la cámara.


Yo no entendía nada. É aquí, pero se íbamos a 80 y paramos por los macacos, o no,confução. Cuando nos acercamos a los tanques nos salieron al paso unos niños que vivían en la casa de alado, "y el papa..." le preguntó en dialecto el extensionista, y luego girándose para mí me dijo " esta en otro pueblo ... con su otra mujer". Hale hasta el campones coge vacaciones y nosotros aquí de membrillos.


Fotos, datos y ya estaba empezando a desesperar. Cuando el Sr Pi me sugirió quedar un día más yo dije que decididamente no, mañana es 31, vamos a ver 1 tanque más y no quiero estar tres días sin hacer nada aquí, sé que a él le gustaba el plan, pero yo no quería. Parecía que yo estaba tomando la decisón de volver, pero luego entereime que el motorista no tenía mucho más combustible (y aquí tampoco hay gasolineiras cada dos palmeras), y los dos querían estar maña por la tarde en Lichinga...la cabeza,entre el sol y que no entendía nada me iba a todo correr.


De vuelta a la sede tuve una entrevista atípica, o típica de este país, con el extensionista, que sólo hacía decir que no tenía para gasolina, que no podía ir mucho a los tanques. Luego hicimos el inquerito de los tanques visitados, pero creo que los datos los iba inventando sobre la marcha, y el Sr Pi, fuera, fumando.


Salimos cara Lichinga, haciendo paradas técnicas para mercar mangos, recoger la dos que habíamos llevado hasta un povo, y mercar leña y carbón. Quedé medio dormido mientras llovía fuera, al ir acercandonos a la ciudad algo saltó en mi bolsillo, un mensaje en el móvil, Patricia y Tobi de Maputo estaban llegando la Lichinga!

miércoles, 14 de enero de 2009

Mi primera salida

29/12/08
Un luns un tanto atípico aquel, coa proximidade do fin do ano, quedara co Sr. Pihale para irmos a un dos 15 distritos (as divisións desta provincia) a facer unha visita de campo, ver algún tanque, extensionismo etc...
Cando saía do Hostal déuseme por preguntarlle "Pero voltamos hoxe ou nos quedamos a durmir alá?"Porque tiña a mosca detrás da orella. "É posible que quedemos" pero meeeeeuuuu!
Así que voltei para o cuarto as presas e metín o imprescindible nunha bolsa de plástico, xa que a mochila a tiña cheiña de materiais de traballo: GPS, peachimetro, libreta, cámaras de fotos (ben unha de curre e a miña inseparable camariña). O saco de durmir, a rede mosquiteira, unha toalla pequena e unha camiseta,champú,...ale xa teño para unha semana!

Subín o carro e pensei, por fin marchamos, que va, Mozambique vai a outro ritmo e nada e xa, aínda houbo que ir o escritorio(oficina), a recoller o cheque, o banco a cobralo e a bomba a botar gasolina...en fin saímos as mil, e eu cun cabreo europeo de órdago,por que me levantan tan pronto para esperar no coche diante do banco?
Pero a estrada era boa, alcatranada (asfaltada) como din aquí. Así que pronto me relaxei e comecei a desfrutar coa paisaxe. O MATO, non se parece a nada que antes vira, non é selva, nin bosque, é unha enorme e exuberante extensión de terreo salpicada de árbores, herbas altas, plantas a centos, regatos, machambas (terreos de cultivo) co millo, as judias, bananeiras. Cunha forza de verde que doen os ollos. E a terra, sempre vermella, arxilosa, viva, en constante movemento.

Cabeceei un pouco no asento do copiloto, aquí faise de día sobre as 4:30 ou 5, así que moitas veces espertas aínda que non queiras, ou iso ou porque o mullaidín da mesquita está a berrar media hora despois de que deixaran de atronar os altofalante da discoteca, vaia sítio de contraste.

Chegamos case o medio día a sede de Majuni,o primeiro distrito, era un pobo con dúas rúas, catro casas de ladrillo e o resto cabanas de adobe e palla (das que podedes ver na foto lateral).Fomos a buscar pensión e o baixar do carro sentín un escalofrio, jodo, aquela pensión tiña aladiño un kiosco-bar cun altofalante de máis de medio metro de altura, aquí gustan de poñer a música o máximo que da o aparato,non importa a distorsión (Pali sufrirías cada día por aquí). Vin o cuarto, lóbrego cunha cama de matrimonio e a casa de baño, unha cabana sen teito nun lado do patio central,bufff, auga quente, non.O Sr Pihale viu a miña cara e dixo"Podemos ver outro sitio.
Así que marchamos e entón comezou o baile das presentacións, ben ou case. Fumos o SDAE: Servicio Distrital de Actividades Económicas. O director non estaba, que raro a 29 de Decembro, así que falamos con o xefe dos extensionistas, especialista en agricultura, e
presentación:"Colaboraçao España-Moçambique, viu o Dr Jesús, etc,etc". El recomendounos os cuartos da IBIS, unha ONG que deixara feita unha casa con varios módulos e alugaban. Non era un luxo,pero estaba lonxe dos bares. Ademais o cuarto era máis pequeno e facilitaba colgar a mosquiteira, porque aquí inda que é o país con máis casos de Malaria, non gastan estas cousas. Aquí me quedo.
O Sr Pi, moi acertadamente dixo que buscaran a alguén para prepararnos un almorzo, non había mesóns, fondas, restaurantes nin nada que se lle parecera. Así que apareceu unha muller que fixo as veces de cociñeira.
Logo fomos os tres o goberno distrital. O gobernador distrital tampouco estaba, e entón falamos cun secretario, neste país a burocracia e moi forte e tes que presentarte cada vez que apareces nun sitio. :"Colaboraçao España-Moçambique, viu o Dr Jesús, etc,etc".
Xa eran como as 2:30, e claro o único que puidemos facer foi agardar a que a muller rematara de facer o frango a brasa e a xima, segregando vilmente polo ben que arrecendía, e sentarnos a comer as mil.
O día laboral concluído, si, era un pouco desesperante, pero así é aquí. Entón decidín dar unha volta polos arredores a ver que se vía. Comenteillo o Sr. Pi e el dixo, "pero imos primeiro a ver a casa do home este,polo extensionista. Cando saíu o Sr Pi solicitoulle que me acompañara e o tipo accedeu.
Cámara, prismáticos e imos alá. Eu pregunteille se non lle era molestia"non gosto de camiñar".Seguimos un camiño de terra e fomos falando de agricultura, a súa especialidade, prezos, formas de cultivo etc...aquel home novo e moi capaz foime describindo a realidade do campones (agricultor) e eu comenteille, cun portuñol excelente, como é que se traballa o campo na España, os problemas de sobreproducción e cotas na Europa, o despoboamento do campo, a falta de bosques autóctonos.

Cada vez que aparecía un paxaro, eu calaba, e o meu compañeiro facía o mesmo e me sinalaba onde era que estaba. Logo nos metemos polo mato, por un camiño estreito que bordeaba unha machamba, eu pregunteille polas cobras (así lle chaman aquí a todas as serpes)"Non ha muitas" Ben, pois en Namibia sei que teñen a mamba nega que mata a un home en tres ou catro minutos. "Temos, temos desas.... e daquelas que mandan outros homes para matar a outros homes" ante a miña cara de interrogante apostillou "Maxia Negra". Jodo,pois se isto pensa un técnico formado que pensará un analfabeto campones!
Tamén me dixo que non había mosquitos,cousa que me tranquilizou, pero noutra conversa posterior ante as miñas preguntas sobre gando para arrastre dixo:"Non ha, porque temos aquela...mosca TseTse"pois xa me quedo máis tranquilo compañeiro.

Voltamos e recibín a visita de cortesía do Sr Pi, el e o motorista (chofer) quedaban a durmir na primeira pensión, non sei si porque non lles importaba que houbera un bar preto, ou porque preferían que fose así.
As 6 caeu a noite, puxeron en marcha o xerador da sede, e todas as radios, equipos e demais comezaron a emitir canción da zona, cunha calidade malísima, pero alegres, con ritmos de ordenador,eran como a Camela de Niassa.
Por desgracia o meu cuarto non tiña luz así que as 7 ou así acosteime tras andar perseguindo a dous lagartos que moraban no cuarto,ver as fotos do día e acabar de colocar a rede mosquiteira.
Quedei medio durmido, aturullado pola música de fora, e pensando, que carallo fago eu aquí...
O calor,xa que o teito do cuarto era de chapa de Zinc, espertoume as 9 ou así, saín fora e entón un mar de millóns de estrelas déronme a benvida de novo o ceo austral, sentei nas escaleiras a fresca, sen poder captar dunha vez o inmenso ceo, topei a cruz do sur e o cinturón de orión (recordos daquelas crases do PER). Pena non ter traído un plano celeste. Pois pode que xa vexa máis claro porque estou aquí!

ESTA TRADUCCIÓN VA DEDICDA A TODOS LOS QUE ALGUNA VEZ SE HAN SORPRENDIDO VIENDO EL CIELO ESTRELLADO.

Un lunes un tanto atípico aquel, con la cercanía del fin del año, había quedado con el Sr. Pihale para írnos a uno de los 15 distritos (las divisiones de esta provincia) a hacer una visita de campo, ver algún tanque, extensionismo etc... Cuando salía del Hostal se me dió por preguntarle "Pero volvemos hoy o nos quedamos a dormir allá?" Porque tenía la mosca detrás de la oreja. "É posible que quedemos" pero meeeeeuuuu!
Así que volví para el cuarto con las prisas y metí lo imprescindible en una bolsa de plástico, ya que la mochila la tenía llena de materiales de trabajo: GPS, peachimetro, libreta, camaras de fotos (bien una de curre y mi inseparable camariña). El saco de dormir, la red mosquiteira, una toalla pequeña y una camiseta,champú,...ale ya tengo para una semana!

Subí al carro y pensé, por fin marchamos, que va, Mozambique va a otro ritmo y nada es ya, aun tubimos que ir al escritorio(oficina), a recoger el cheque, al banco a cobrarlo y a la bomba a echar gasolina...en fin salimos a las mil, y yo con un enfado europeo de órdago,por que me levantan tan pronto para esperar en el coche delante del banco?

Pero la carretera era buena, alcatranada (asfaltada) como dicen aquí. Así que pronto me relajé y comencé la disfrutar con el paisaje. EL MATO, no se parece a nada que antes haya visto, no es selva, ni bosque, es una enorme y exuberante extensión de terreno salpicado de árboles, hierbas altas, plantas a cientos, riachuelos, machambas (terrenos de cultivo) con el maíz, las judias, plataneras. Con una fuerza de verde que duelen los ojos. Y la tierra, siempre roja, arcillosa, viva, en constante movimiento.
Cabeceé un poco en el asiento del copiloto, aquí se hace de día sobre las 4:30 o 5, así que muchas veces despiertas aunque no lo quieras, o por eso o porque el mullaidín de la mezquita está a berrear media hora después de que hayan dejado de atronar los altavoces de la discoteca, vaya sítio de contraste.

Llegamos casi al medio día a sede de Majuni,el primer distrito, era un pueblo con dos calles, cuatro casas de ladrillo y el resto cabañas de adobe y paja (de las que podéis ver en la foto lateral).Fuimos a buscar pensión y al bajar del carro sentí un escalofrío, jodo, aquella pensión tenía aladito un kiosco-bar con un altavoz de más de medio metro de altura, aquí gustan de poner la música al máximo que da el aparato,no importa la distorsión (Pali sufrirías cada día por aquí). Vi el cuarto, lóbrego con una cama de matrimonio y la casa de baño, una cabaña sin techo en un lado del patio central,bufff, agua caliente,no. El Sr Pihale vió mi cara y dijo"Podemos ver otro sitio”.
Así que marchamos y entonces comenzó el baile de las presentaciones, bueno o casi. Fuimos al SDAE: Servicio Distrital de Actividades Económicas. El director no estaba, que raro a 29 de Diciembre, así que hablamos con el jefe de los extensionistas, especialista en agricultura, y presentación:"Colaboraçao España-Moçambique, vio el Dr Jesús, etc,etc". él nos recomendó los cuartos de la IBIS, una ONG que había dejado hecha una casa con varios módulos que alquilaban. No era un lujo,pero estaba lejos de los bares. Ademáis el cuarto era más pequeño y facilitaba colgar la mosquiteira, porque aquí aun que es el país con más casos de Malaria, no gastan estas cosas.Aquí me quedo.
El Sr Pi, muy acertadamente dijo que buscaran a álguien para prepararnos una comida, no había mesones, fondas, resaurantes ni nada que se le arecera. Así que apareció una mujer que hizo las veces de cocinera. Luego fuimos los tres el governo distrital. El governador distrital tampoco estaba, y entonces hablamos con un secretario, en este país la burocracia es muy fuerte y tienes que presentarte cada vez que apareces en un sitio :"Colaboraçao España-Moçambique, vino el Dr Jesús, etc,etc".
Ya eran como las 2:30, y claro lo único que pudimos hacer fue ir a esperar que la mujer acabara de hacer el frango a la brasa y la xima, segregando vilmente por lo bien que olía, y sentarnos a comer a las mil. El día laboral concluido, sí, era un poco desesperante, pero así es aquí.
Entonces decidí dar una vuelta por los aledaños a ver que se veía. Se lo comenté el Sr. Pi y él dijo, "pero vamos primero a ver la casa del hombre este (por el extensionista). Cuando salió el Sr Pi le solicitó que me acompañara y el tipo accedió. Cámara, prismáticos y vamos allá. Yo le pregunté si no le era molestia"no gosto de caminar".
Seguimos un camino de tierra y fuimos hablando de agricultura, su especialidad, precios, formas de cultivo etc...aquel hombre joven y muy capaz me fue describiendo la realidad del campones (agricultor) y yo le comenté, con un portuñol excelente, como es que se trabaja el campo en la España, los problemas de sobreproducción y cuotas en la Europa, la despoblación del campo, la falta de bosques autóctonos.
Cada vez que aparecía un pájaro, yo callaba, y mi compañero hacía lo mismo y me señalaba dónde era que estaba. Luego nos metimos por el mato, por un camino estrecho que bordeaba una machamba, yo le pregunté por las cobras (así le llaman aquí a todas las serpientes)"No ha muitas" Bien, pues en Namibia sé que tienen la mamba negra que mata a un hombre en tres o cuatro minutos. "Tenemos, tenemos de esas.... y de aquellas que mandan otros hombres para matar la otros hombres" ante mi cara de interrogante apostilló "Magia Negra". Jodo, pues si esto piensa un técnico formado que pensará un analfabeto campones!
También me dijo que no había mosquitos,cosa que me tranquilizó, pero en otra conversación posterior ante mis preguntas sobre ganado para arrastre dijo:"No ha, porque tenemos aquella...mosca TseTse" pues ya me quedo más tranquilo compañero.
Volvimos y recibí la visita de cortesía del Sr Pi, él y el motorista (chófer) se quedaban a dormir en la primera pesión, no sé si porque no les importaba que hubiera un bar cerca, o porque preferían que fuera así. A las 6 cayó la noche, pusieron en marcha el generador de la sede, y todas las radios, equipos y demás comenzaron a emitir canciones de la zona, con una calidad malísima, pero alegres, con ritmos de ordenador,...eran como la Camela de Niassa.

Por desgracia mi cuarto no tenía luz así que a las 7 o así me acostei tras andar persiguiendo a dos lagartos que moraban en el cuarto,ver las fotos del día y acabar de colocar la red mosquiteira. Quedé medio dormido, aturullado por la música de sonaba fuera, y pensando, que carajo hago yo aquí...
El calor, ya que el techo del cuarto era de chapa de Zinc, me despertó a las 9 o así, salí fuera y entonces un mar de millones de estrellas me dieron la bienvenida de nuevo al cielo austral, mesenté en las escaleras al fresca, sin poder captar de una vez el inmenso cielo, encontré la cruz del sur y el cinturón de orión (recuerdos de aquellas crases del PER). Pena no haber traído un plano celeste. Pues puede que ya vea más claro porque estoy aqui!

lunes, 5 de enero de 2009

Natal 2008

Coma unha imaxe vale máis que mil palabras aí van unhas cantas de miles de palabras enimaxes, e algún pé de fotiño:
Chamar os seres queridos, ... ou que te chamen como no meu caso.


A Lúa é o que ten non para...

















Van chegando os convidados.















A mesa casi preparada:



Sopiña para a vexetariana (Nina, unha enfermeira de Estados unidos).














e un sabrosisimo molho de tomate




a bomba










para os carnivoros, un leitón (mamá mira como me coidan aquí) a este ritmo volto feito un barriletiño







e por se isto fose pouco...




toma azucar en vena!!!!










Pois a comer, aquí estilo mozambicano, cada un se serve e come o que queira.





E cehgou a hora dos presentes



Lúa e a súa guitarra, unha nove Hendrix está xurdindo.











ata o Suso tiña presente, que ilusión me fixo a sorpresa.









e todos a tocar a guitarriña










bueno algún non aguantou tanta caña.

domingo, 4 de enero de 2009

Domingo e relax

Domingo 21 Dezembro
O último sábado que pasaba en Maputo decidín cear e dar unha volta. Fun pola baixa adiante apurado, intentando chegar o café continental, pero como sempre que intento cear aquí, estaba pechado, xa eran as 22:30. As opción eran: ir a unha “panadaria” que estaba alado do Gil Vicente ou ir á Feira Popular, un gran patio central con atraccións de festa, coches de choque, etc e moitos chiringuitos para xantar o redor, algúns son restaurantes con aire acondicionado e outros son casetas con mesas de madeira.
Decidín tentalo na Feira, a ver se tiña sorte e podía comer algo de peixe.
Cheguei sobre as 23:00 tras pasar por unha rúa ben oscura, o hotel dos chineses, je,je, e un teatro.
Busquei polos postos, debía ser a terceira ou cuarta vez que ía a feira, xa son un clásico nesta cidade. Frango? non, Befe? non, en fin, entrei nun o lembrar que Alejandro, o sevillano, me dixera que alí facían peixe.
Sentei, chegou o camareiro coa carta e pedín peixe “grelhado”(á parrilla), máis non hai,ohhh, seguinte peixe, non hai, ...hai algún peixe? Si, sopa de peixe,a tomar por saco!
Acabei revisando a carta e pedíndome, unha ración de algo con camaróns, outra cousa que me soaba como empanadillas e unha ración de pataquiñas (pedir comida partindo dunha carta e unha cousa que se complica, cando un está só, o seu vocabulario e limitado, e inda por riba ten a memoria dun peixe e non se lembra de como se chamaba o que comeu día anterior).
Trouxeron a comida, ñan, ñan, os camarãos eran como cocidos nunha salsiña branca con perexil que quitaba o sentido, eu pensaba que viñan sen pelar, pero todo era cola, así que a culleradas, me duraron nadiña. Fun alternando coa empanadilla de carne e as patacas, trouxeron dúas clases de salsa, piri piri, está feito con guindeilla e pica e outra que parecía con tomate e cenoria, e o principio pareceume que non picaba, si, si, a cenoria non pero a salsa que a envolvía, oma.
Tarde entereime, e un calor baixoume polo esófago ata o estómago, saíndo logo todos e cada un dos poros da miña pel. Menos mal que había cervexa e quedaban uns cantos camaróns para refrescar a boca.
Saín de alí un tanto tocado, non sabía se suar ou tremer. Dirixinme o Gil Vicente, e cando tocaba a decisión, calexa escura ou avenida con policías, pensei, non pode ser sempre, imos pola vía.
Cando me acheguei os policías xa se ían preparando o papel:
Boa noite, boa noite. E ale, que se identifique. Eu preguntei se eran policías e pedinlle que se identificaran, cousa que os descuadrou un pouco, xa que levaban chaleco de policía, uniforme de policía e metralleta de policía. Mentres se identificaba un pediume que me identificara eu.
Saquei do peto, moi tranquilo, unha fotocopia do peto, o tipo sacou unha lanterna e púxose a ollar o papel aquel. Era unha fotocopia feita e compulsada na embaixada de España en Maputo.
Eu sorrín e díxenlle que me recomendaran que pola noite non saíra co pasaporte, por seguridade.
O da voz cantante asentiu, o outro se mantiña a espera alado.
“Pero é mellor que faga unha compulsa nun notario de aquí, non da España” Sabía que me ían saír con esas, así que sorrín e lle dixen, está feita en Maputo, na embaixada de España aquí.
O tipo devolveuma e empezou co da seguridade, que se nos estamos aquí para protexelo, que si tal que si pascual, e a de onde ven a onde vai? dixen veño de cear e vou o Gil Vicente a tomar 1 cerveja! O tipo viu filón e comezou a dicir, vas bailar, vas beber, de festa. Eu agardábao co as para matar o tres.
Nooon, vou a tomar unha cerveja, e para cama a durmir (coa miña cara de neno bo, que ninguén cree).
O tipo, un pouco impaciente xa, entón dixo, bueno nos podía dar algo para tomar uns refrescos, nos non podemos tomar ceveja e máis temos que estar aquí toda a noite, pola súa seguridade (que guevos, se son eles os que me intimidan). Eu botaba contas do que tiña e pensaba, se lle dou unhas moedas son capaces de determe por cabrón, e paso de darlles un billete, e entón dixen, Só teño para unha ceveja, non saio con moito diñeiro de noite, por seguridade (perra mentira) e quitei, aínda non sei como o fixen, un billete de 50 Mt, de entre varios que tiña no peto, e unhas moedas.
Isto é o que teño.
Ante a miña espontaneidade e vendo que o que tiña na man non daba nin para pipas me dixeron que pirara dunha vez, con boas formas, claro.
Creo que non o comentei antes, pero dende o primeiro noite con Gabriel, cada unha das tres veces que pasamos/ei por esta rúa de noite, algún policía tentou dar unha mordida, pola nosa segurança.
Cheguei o Gil Vicente flipando con todo o que acababa de acontecer, como foi que viu o billete de 50 a miña man o tempo que dicía só teño 50 Mt? E se saíra un billete de 200? non sei pero todo fluíu o meu favor. E iso que non sabía se estaba suando polos policías ou polo picante. Fora o que fora había que celebrar que sigo tendo boa estrela:Fas Favor. Uma Laurentina Preta geladaaa!
Esa noite era noite de Jam session, xenial, movemento de músicos polo escenario e musica boa, regular e pasable, pero en directo, viva!
Dancei o tempo que me deixou o corpo, xa non estou para dúas noites de baile, e logo, sentei na barra.
Cando o calor non me deixaba xa desfrutar da música funme para fora, sentei nunha mesa, e en pouco tempo estaba mantendo unha conversa cun casi-rasta, que tocaba as congas nun grupo (coma ti Kar) e que traballaba na construción en Suráfrica, O home o principio foi amable e simpático, dentro do que o cego lle permitía, porque ía polo aire, charlamos do divino e o humano, de Maputo de España. Chegou un momento no que eu estaba roto e el sedento, así que se foi para dentro e eu para o hotel.
Tiña varios plans para o domingo (ai a mente) pero non sei si o picante, o pequeno almorzo ou dentro deste a auga que tiñan en botellas no bufet. Algo de todo isto,ou a mestura de todo rompéronme o estómago en cuestión de media hora, así que sube po cuarto Suso. E alí ronda de cama para o baño e volta e volta outra vez. Quedei durmido ata as 13:00. Tiña planeado ir a comer peixe a un pobo de pescadores que hai enfronte de Maputo, chamado Catembe, para o que hai que coller un ferry, pero nin ía desfrutar da viaxe nin do peixe, así que decidín tomalo con calma. Domingo de relax.
Cando tiven forzas collín unha chapa, outra experiencia, co tipo meténdose por rúas laterais e eu, pero volta para a Modlane non?Si. Pero finalmente a chapa deixoume na 24 de Xulio, a tres mazas de onde o vendedor me dixo que si que pasaba, como son.
Funme a pé ata o Mundo´s, un restaurante, bar moi a europea, no que cociñan de todo e moi ben, eu tiña unha fixación, espagueti. E iso comín, a cada garfo que entraba na miña boca eu notaba un pouco mellor o estómago e como as forzas se ían recuperando, tanto que emocioneime, xa estou ben!!, cando rematei atrevinme a pedir unha torta de queixo e un té de roibos, moi bos os dous só que a torta non chegaba en bo día.
O ambiente era moi familiar, crase media de Maputo, familias, turistas, os cooperantes Suecos que me crucei no avión indo e vindo a Lichinga!! eu cun libro e unha vella british ou Sudafricana con outro, vai dous.
Relaxeime un bo rato lendo, vendo á xente pasar e sentindo unha brisa fresca procedente do mar que non sentira antes polas rúas desta cidade. O sitio moi chulo: cunha terraza cuberta, como se fose unha casa típica de aquí, pero o grande, con teito alto de palla trenzada, todo feito con moi bos materiais, madeiras nobres, as lampadas estaban feitas con miles de paus de madeira branca colgando de fíos e abaneándose co vento, un toque moi chick.
Outra terraza o lado, en plan Samil, con parasoles e con pantalla xigante para ver o fútbol, e cara dentro da miña terraza chick, un montón de mesas corridas e outra terraza, un pouco máis cativa, espazos abertos pero diferenciados, nos que podería haber moita xente sen sentir agobio.
Logo collín outra chapa e para o hotel, seguiu a tarde de relaxación esta vez na piscina. Por non sei que extrana razón, agás iso si, que son un pouco membrillo, deixeime o bañador en Lichinga, e das mil voltas que din pola cidade, non se me ocorreu mercar un ata agora mesmo a pé de piscina. Así que o único que fixen foi sentar nunha tumbona a sombra, escoitar como desfrutaban as dúas familias que se estaban a bañar e botar unha merecida sesta, ai que domingo máis duro, é que non se poden facer plans!!!
El último sábado que pasaba en Maputo decidí cenar y dar una vuelta. Fui por la Baixa adelante apurado, intentando llegar al café Continental, pero como siempre que intento cenar aquí, estaba cerrado, ya eran las 22:30. Las opciones eran: ir a una “panadaria” que estaba cerca del Gil Vicente o ir a la Feria Popular, un gran patio central con atracciones de fiesta, coches de choque, et,c y muchos chiringuitos para comer y cenar al rededor, algunos son restaurantes con aire acondicinado y otros son casetas con mesas de madera.
Decidí intentarlo en la Feria, a ver si tenía suerte e comer algo de pescado .
Llegué sobre las 23:00 tras pasar por una calle bien oscura, el hotel de los chineses, je,je y un teatro.
Busque por los puestos, debía serla tercera o cuarta vez que iba a la Feria, ya soy un clásico en esta ciudad. Frango?, no, Befe?, no, en fin, entré en uno al recordar que Alejandro, el sevillano, me dijera que allí hacían pescado.
Me senté, llegó el camarero con la carta y pedí pescado “grelhado”(a la parrilla), máis nom hai,oooohhh, siguiente pescado, nom hai,... hai algún peixe? Si, sopa de pescado, a tomar por saco!
Acabé revisando la carta y pidiendo: una ración de camarones de alguna forma que no entendí, otra cosa uqe me sonaba como empanadilla y una ración de patatitas (pedir comida partiendo de una carta es una cosa que se complica, cuando uno está solo, su vocabulario es limitado, y aún por encima tiene la memoria de un pececillo y no se acuerda de como se llamaba lo que comió el día anterior).
Trajeron la comida, ñam, ñam, los camarãos eran como cocidos en una salsita blanca con perejil que quitaba el sentido, yo pensaba que vendrían sin pelar, pero todo era cola, así que a cucharadas, me duraron nada. Fui alternando con la empanadilla de carne y las patatas, trajeron dos clases de salsa, piri piri, que está hecho con guindilla y pica y otra ue parecía con tomate y zanaorias, y al principio, me pareció que no picaba, si, si, la zanaoria no pero la salsa que la envolvía, oma.
Tarde me enteré, y un calor me bajó por el esófago hasta el estómago, saliendo luego por todos y cada uno de los poros de mi piel. Menos mal que había cerveza y quedaban unos cuantos camarones para refrescar la boca.
Salí de allí un tanto tocado, no sabía si sudar o temblar. Me dirigí al Gil Vicente, y cuando tocaba decidir callejón oscuro o avenida con policías, pensé, no puede ser siempre, vamos por la vía.
Cuando me acercaba a los policías ya se iban metiendo en el papel:
Boa noite, boa noite. Y ala, que se identifique ud. Yo les pregunté si eran policías y les pedí que se identificaran, cosa que los descuadró un poco, ya que llevaban chalecos de policías, uniformes de policías y metralleta de policía. Mientras se identifcaba uno me pidió que me identificara yo.
Saqué del bolsillo, muy tranquilo, una fotocopia hecha y compulsada en la embajada española en Maputo.
Yo sonreí y les dije que me recomendaran que por la noche no saliera con el pasaporte, por seguridad. El de la voz cantante asintió, el otro se mantenía a la espera alado.
“Pero es mejor que hagas una compulsa en un notario aquí, no de España” Sabía que me iban a salir con esas, así que sonreí y les dije, está hecha en Maputo, en la embajada de España aquí.
El tipo me la devolvió y empezó con lo de la seguridad, que si nosotros estamos aquí para protegerlo, que si tal, que si pascual, y de donde viene y a donde va? Vengo de cenar y voy al Gil Vicente a tomar 1 cerveja! El tipo vio el filón, y empezó a decir, vas a bailar, vas a beber, de fiesta. Yo lo esperaba con el ás para matar el tres.
Nooo, voy a tomar una cerveza, y para cama a dormir (con mi cara de niño bueno, que nadie se cree).
El tipo, un poco impaciente ya, entonces dijo, bueno nos podía dar algo para tomar unos refrescos, nosotros no podemos tomar cervezas y más tenemos que estar aquí toda la noche, por su seguridad (que guevos si son ellos los que intimidan). Yo echaba cuentas de lo que tenía y pensaba, si le doy las monedas son capaces de detenerme por cabrón, y paso de darles un billete, y entonces, dije: Sólo tengo para una cerveza, no salgo con mucho dinero de noche, por seguridad (perra mentira) y quité, aún no se como lo hice, un billete de 50 Mt, de entre varios que tnía en el bolsillo, y unas monedas.
Esto es lo que tengo.
Ante mi espontaneidad y viendo que lo que tenía en la mano no daba ni para pipas me dijeron que me pirara de una vez, con buenas formas, claro.
Creo que no lo comenté antes, pero desde la primera noche con Gabriel, cada una de las tres veces que pasamos/e por esta calle de noche, algún policía intentó das una mordida, pola nossa segurança.
Llegué al Gil Vicente flipando con todo lo que acababa de pasar, como fue que vino el billete de 50 a mi mano en el mismo instante en que decí solo tengo 50Mt?Y si saliera uno de 200? no lo sé, pero todo fluyó a mi favor. Y eso que no sabí si estaba sudando por los policías o por el picante. Fuera lo que fuera había que celebrarlo, sigo teniendo buena estrella.
Fas favor. Uma Laurentina Preta geladaaa!
Esa noche tocaba Jam Session, genial, movimiento de músicos por el escenario y música buena, regular y pasable, pero en directo, viva!
Bailé el tiempo que me dejó el cuerpo, ya no estoy para dos noches de bailoteo, y después, me senté en la barra.
Cuando el calor no me dejaba ya disfrutar de la música me fui para fuera, me senté en una mesa, y en poco tiempo estaba manteniendo una conversación con un casi-rasta, que tocaba las congas en un grupillo (como tu Kar) y que trabajaba en la construcción en Sudáfrica. El hombre al principio fue amable y simpático, dentro de lo que el ciego le permitía, porque iba por el aire, charlamos de lo divino y lo humano, de Maputo, de España. Llegó un momento en el que yo estaba roto y el sediento, así que se fue para adentro y yo para el hotel.
Tenia varios planes para el domingo (ai la mente)pero no sé di el picante, el pequeño almuerzo o dentro de este el agua que tenían en el bufet. Algo de todo esto, o la mezcla de todo me rompieron el estómago en cuestión de media hora, así que sube para el cuarto Suso. Y allí ronda de cama para el baño y vuelta otra vez. Me quedé dormido hasta las 13:00. Tenía planeado ir a comer pescado a un pueblo de pescadores que hay enfrente de Maputo, llamado Catembe, para el que hay que coger un ferry, pero ni iba a disfrutar del viaje ni del pescado, así que decidí tomarlo con calma.
Domingo de relax.
Cuando tuve fuerzas cogí una chapa, otra experiencia, con el tipo metiéndose por calles laterales y yo, pero vuelve para la Modlane no? Si. Pero finalmente la chapa me dejó en la 24 de Julio, a tres manzanas de donde el vendedor me dijo que si pasaba, como son.
Me fui a pie hasta el Mundo´s, un restaurante, bar, muy europeo, en el que cocinan de todo y nuy bien, yo tenía una fijación, espaguetiis. Y eso comí, a cada tenedor que entraba en mi boca notaba un poco mejor el estómago y como las fuerzas se iban recuperando, tanto que me emocioné, ya estoy bien!!, cuando acabé me atreví a pedir una tarta de queso y un té de roibos, muy buenos los dos sólo que la tarta no llegaba en buen día.
El ambiente era muy familiar, clase media de Maputo, familias, turistas, los cooperantes Suecos que me crucé en el avión llendo y viniendo a Lichinga!! yo con un libro y una vieja british o Sudafricana con otro, vaya dos.
Me relajé un buen rato leyendo, viendo a la gente pasar y sintiendo una brisa fresca procedente del mar, que no había sentido antes por las calles de esta ciudad. El sitio muy chulo: con una terraza cubierta, como si fuese una casa típica de aquí, pero a lo grande, con techos altos de paja trenzada, todo hecho con muy buen gusto, maderas nobles, las lamparas estaban hechas con miles de palos de madera blanca, como colmillos, colgando de hilos y meciéndose con el viento, un toque muy chik.
Otra terraza al lado, en plan Samil, con sombrillas y pantalla gigante para ver el fútbol, y hacia adentro e mi terraza chick, un montón de mesas corridas y otra terraza, un poco más pequeña, espacios abiertos pero diferenciados, en los que podría haber mucha gente sin sentir agobio.
Luego cogí otra chapa y para el hotel, siguió la tarde de relajación esta vez en la piscina. Por no se qué extraña razón, a no ser que soy un poco membrillo, me dejé el bañador en Lichinga, y de las mil vueltas que di por la ciudad, no se me ocurrió comprar uno hasta ahora mismo al pié de la piscina.
Así que lo único que hoce fue sentarme en una tumbona a la sombra, escuchar como disfrutaban las dos familias que estaban bañándose y echar una merecida siesta, ai que domingo más duro, es que no se pueden hacer planes!!!

A miña primeira Chapa

Sabado, 20 Dezembro
O sábado espertei un tanto zumbado, café nunha panadaria (pastelería, panadería, take away, que soen levar musulmáns con pinta de paquistanís) e fun dar unha volta polo centro.
Cando empezaba a ter fame pasei polo restaurante da radio mozambicana, inda pechado, e decidín ir a tiro fixo, á asociación dos escritores, un sitio agradable cunha terraza chula, e unha carta normaliña (aquí son moi carnívoros). Pedín unha Laurentina Preta, e unha especie de empanadillas de camarón e uns tomates e patacas.
O saír de alí debían ser as 3 e empecei a andar cara onde eu pensaba que estaba o museo da revolución, inda que dubidaba entre dúas rúas paralelas, aniway, se non é unha é a outra, sabía que era o 2002, por aquelo de ser un número capicúa e doado de lembrar.
Cando avanzaba por Eduardo Modlane vin que os números das casas non seguían un orde lóxico, e saltaban de atrás a diante, cando entendín como era que ían, dinme conta que estaba indo na dirección oposta, a calor xa era sufocante, así que estaba nunha sombra cando se achegou unha chapa. O meu impulso foi subir e de camiño preguntarlle o rapaz que cobraba se pasaba polo museo da revoluçao, craso error, os das chapas sempre te van dicir que si a todo para que te subas.
Así que empecei a quedarme cos números da avenida. Esta chapa era como unha especie de bus escolar dos Estados Unidos de América, coa porta a esquerda, en branco e oxido, completamente estartalado e con mil botes e vibracións.
O condutor ía picado con outra chapa por chegar antes as paradas, así que saía a todo correr, as veces case nin daba tempo a xente a subir, nunha ocasión pechoulle a porta a un paisano na cara, co conseguinte mosqueo deste. Logo puña a chapa a todo o que daba, que inda que non era moito, co ruído do motor impresionaba.
Eu veña a ver números pasar a todo trapo, no mil novecentos e pico decidín pórme en pé, porque aquí os números cambian as veces de dous en dous as veces de douscentos ou trescentos en trescentos. Baixei máis ou menos ben, aínda impactado polo prezo da chapa, 5 Meticais, que ven sendo nada (último cambio 1€=34Mt), e eu andando ou collendo taxis de 100 e 150 Mt mínimo.
Por certo o museo da revoluçao non era nesa rúa era na paralela, e estaba pechado (abandonado) por obras, en fin, todo sexa por descubrir as chapas, que viva as chapas!!!
El sábado me desperté un poco zumbado, café en una panadaria (pastelería, panadería, take away que suelen regentar musulmanes conpinta de paquistaníes) y fui a dar una vuelta por el centro.
Cuando empezaba a tener hambre pasé por el restaurante de la radio mozambicana, que aun estaba cerrado, y decidí ir a tiro fijo, a la asociación de los escritores, un sitio agradable con terraza chula, y una carta normalita (aquí son muy carnivoros). Pedí una Laurentina Preta, y una especie de empanadillas de camarón y nons tomates y patatas.
Al salir de allí debían ser las 3 y empecé a andar hacia donde yo pensaba que estaba el museo de la revolución. Aunque dudaba entre dos calles paralelas, aniway, si no es una es la otra, sabía que era el nº 2002, por aquello de ser un número capicúa y fácil de recordar.
Cuando avanzaba por Eduardo Modlane vi que los números de las casas no seguían un orden lógico, y saltaban de atrás a delante, cuando entendí como era que iban, me di cuenta que estaba llendo en la dirección opuesta , el calor ya era sofocante, así que estaba en una sombra cuando se acercó una chapa. Mi impulso fue subir y de camino preguntarle al chico cobrador si pasaba por el museo da revoluçao, craso error, los de las chapas siempre te van a decir que si a todo para que te subas.
Así que empecé a quedarme con los números de la avenida. Esta chapa era como una especie de bus escolar de los Estados Unidos de América, con la puerta a la izquierda, en blanco y oxido, completamente estartalado y con mil botes y vibraciones.
El conductor iba picado con otra chapa por llegar antes a las paradas, así que salía a todo correr, a veces casi sin dar tiempo a que la gente subiera, en una ocasión le cerró la puerta a un paisano en la cara, con el consiguiente cabreo de este. Luego ponía la chapa a todo lo que daba, que aunque no era mucho, con el ruido del motor impresionaba.
Yo venga a ver números pasar a todo trapo, en el mil novecientos y pico decidí ponerme de pié, porque aquí los números cambian a veces de dos en dos y otras veces de doscientos o trescientos en trecientos. Me bajé más o menos bien, aun impactado por el precio de la chapa,5 Meticales, que viene siendo nada (último cambio 1€=34Mt), y yo andando o cogiendo taxis de 100 o 150 Mt mínimo.
Por cierto el museo de la revoluçao, no era en esa calle sino en la paralela, y estaba cerrado (abandonado) por obras, en fin, todo sea por descubrir las chapas, que viva las chapas!!!

2º Finde en Maputo

Tras unha semana de traballo, calor, moitas sudadas e interneee de balde no hotel (ai como o boto en falla) xa era fin de semana en Maputo. O Venres, tras unha merecida sesta, xa que o xoves quedamos uns cantos españois e xa se sabe, ata as 23:30 non nos recollimos, e aínda que pareza cedo aquí é moi tarde. Pola tarde adiqueime a dar un paseiño pola cidade. Encántame ver a cantidade de xente que ven e vai, esta cidade está en constante crecemento, a xente movese, busca a vida aquí e alá, sen parar. A zona “BAIXA” despois do meu hotel é onde está o mercado central, co que imaxina a cantidade de postos, mulleres na rúa vendendo legumes, froitas, peines, pilas e de todo, un sen fin de “chapas” que son unha furgoneta estartalada que é como o autobus de ahí, só que os horarios dependen de como de chea estea a chapa (Si, tes razón Di, tamén se pode chamar machimbombo, pero gardo esta expresión para os de gran percorrido).
Moito tráfico, moito berrar de xentes, rir, ollar en fin, moita vida.
Parei no café “Continental”, non só porque o recomendase a guía, se non porque dende a súa terraza domínanse dúas arterias da “Baixa”, este barrio de Maputo no que xa me movo con certa soltura, cheo de casas coloniais a medio derruir, señoronas antigas ás que lles fai falla un lifting para recuperar o seu esplendor doutrora, algún que outro edificio novo, que non encaixa, a estación do trens, xardíns, bares, e por estar cerca do porto, por suposto clubes, de oscuras portas, neons e chamativos nomes.
O café, de maquina e rico rico, como non sei como pedir un cortado sempre lles digo o mesmo: “Un café de maquina, pero con moi pouca leite”. A súa resposta sempre é a mesma (en todos os sitios onde pedín isto), sacarme un café só e unha xarriña con leite quente, e que o branco este raro faga o que queira!, parécenme moi prácticos, e sempre me sorprenden co tema do cortado.
Cando xa volteei a coller folgos, seguín a miña ronda.
Pola noite era “ A NOITE CRARA” no centro cultural Franco-Mozambicano, unha especie de noite en branco con actividades culturais. Así que tras picar algo tirei para alá a ver como estaba o ambiente. Aquelo estaba cheo de europeios, a maioría franceses, autóctonos, novos, vellos en fin moita xente con gañas de pasalo ben. O primeiro concerto foi dun home que facía unha mistura de rock , soul con música africana e de cantautor, ben, podíase escoitar, só que podía deixar cantar máis as rapazas dos coros que tiñan unhas supervoces e non as aproveitaban nadiña. Nese momento eu estaba sosiño (só) pero sendo como son, pronto estaba de pé no pasillo seguindo coa cadeira aqueles ritmos.
Tras un rato fora do pabillón dos concertos, tentanto conseguir unha cervexa, topeime a unha francesa que coñecera o fin de semana anterior na festa na estación de trens. Preguntoume se ía para dentro e contesteille que si, sentamos, jo, pero eu pronto estaba de pé a danzar cunha música demasiado movida para ficar sentado. Ela só facía criticar o paisano, como se fora algo persoal, pois non sei a min gustame.
Cando rematou saimos a respirar un pouco de noite fresca e topamos a Patri, e un grupo de amigos.
Mirei o reloxo e eran as 24:45, tiña unha promesa que cumprir, o brindis con Maider a 1:00, entón comezou un episodio subrealista que define a este país. Achegueime ó mini bar, tendo en conta que naquela festa xuntáronse unhas 200 ou 300 persoas, pois como era o momento entre concerto aquelo estaba a ferver, busquei un sitio detrás de alguén que parecía que ía rematar pronto, si,si...
aquelo era unha feira, todo o mundo berráballe os camareiros, dúas rapazas moi novas, un home sen dotes de mando e un mozo moi apoucado para este evento.
“Rapaz, ponme tres 2M” “Chico, el cambio” “ E o hielo?” e o rapaz cada vez máis aturulladiño.
Chegou un momento que a impaciencia e loucura dos clientes pegóuselle a rapaza da caixa, que só se preocupaba de pechar e abrir a caixa coas chaves unha e outra vez, e esta empezoulle a berrar o rapaz imberbe, e cerveja e “Maluco (tonto ou loco) que fas!”.Escoitei que non había cambio, e só servían se tiñas os cartos xustos para pagar, ou te daban un papel cun número, que igual valía ou non na seguinte.
Así que revolvín no meu peto e tirei un billete para unha ceveja preta. O meu compañeiro de barra, cunhas ratas ben lindas, ría para min mentres lle metía presión o camareiro, berrándolle, extendéndolle a man con billetes, e dicíndolle “ron cola, wisky cola, gin tonic e dúas 2M, teño os cartos xusto aquí, maluco... non queres negocio”. Non quedaba xeo (que eu non quería por iso dos bichitos do grifo) nin vasos. O rastas desesperábase, xiraba cara min e me comentaba a xogada, chamando maluco o mozo con moita sorna, todo cun sorriso e dicindo que estaba a durmir e que non quería negicio. “Vasos de vidro, agora está a lavar os de plástico!!
A caixeira ía e viña pola barra coas chaves na man, o home entraba e saía na cociña, o rapaz, facía contas en papel que eu e o rastas faciamos mentalmente nun tris, e como servía as copas, iso era o mellor, collía un vaso de chupito con asa e botaba o alcohol elixido, preguntaba se o querías duplo (que sería outro chupito) e logo o refresco, pero a seguinte copa, do que fose ía co mesmo vaso de chupito sen lavar nin nada, ole con saborcete!!!
Cando conseguín a miña Laurentina Preta, din un chupo de satisfacción, brindando coa Maider mentalmente (nin quixen ver o reloxo) e funme para dentro tras despedirme do rastas.
O seguinte concerto do que debín escoitar canción e media era rastilla, reague, ben chulo. Botei o xusto para precisar aire, e rematou.
Saímos fora, onde había outro escenario e un Dj que se marcou uns temas de rastas africanos moi bos, así que danzamos. Eu adiqueime a ir recoñecendo caras do anterior finde, xa que estaban moitos por alí.
O trato nunha capital coma esta a alguén como min que está de paso, vai dende a indiferencia, ( e non dirixirme a palabra o máis mínimo) ou como facía un español cada vez que me ollaba, preguntar: “pero tú no te habías ido, cuando te vas?” e non interesarse por nada máis da túa existencia, a xente que mantén as formas e ten unha conversa das que eu chamo de transición, agradable e superficial, e tamén claro xente que fala contigo abertos a coñecer e comentar, sen que o feito de que vaias a saír da cidade en breves lles coarte para nada. Eu entendo todas as posturas, e só me adico a vivir, e o que se queira subir, será benvido.
Pronto comezou un concerto de rock-rap, que me pareceu malísimo, así que decidín aventurarme a pedir outra ceveja para min e a francesa, que dicía: “onde están os cabaleiros” minutos despois de declararse feminista.
A opción foi ir a unha minibarra que había fora, na que só tiñan birra e refrescos, así que foi un pouco máis rápido, tamén porque cambio era xusto.
Seguinte concerto, e eu seguía a danzar.
Os últimos, unha pena non lembrar o nome, inda que mo repetiron varias veces, era un grupo moi coñecido aquí, que facían música case tradicional, tocada cunha especie de xilófonos de madeira, percusións, baixo e voces. Ademais disto tres bailaríns e unha bailarina, que ían saíndo e turnándose non escenario.
O ritmo era moi pegadizo, imposible de non moverse, e polo menos eu, incapaz de facer o que facían os de arriba, boísimos.
A xente foise caendo, Patri e dous colegas ían a casa a darse unha ducha e pillar un machimbombo para o norte, unha viaxe cara Malawi, na que igual encaixan parar en Lichinga. Eu fiquei con Priscila, a compañeira de piso de Patri da illa Reunión, cando rematou o concerto o Dj comezou a poñer música africana misturada con dance, moi bailable, así que a gastar pista.
Cando me din conta estaba só, pero deume igual, o momento alxido foi unha mistura dun tema moi coñecido de yousou n´dour que gocei moito, logo tocou o momento dun soul moi bailable, imposible marchar aí.
Empezaba a clarexar(4:30), quedabamos os resitentes, curtidos en moitas noites.
Cando o tipo empezou a pinchar música de baile europea decidín que era boa hora para retirarse.
ESTA TRADUCCIÓN MA DEDICO A MIN MESMO, PORQUE A CURREI NA CASIÑA, PALABRA POR PALABRA, DESFRUTADE:
Tras una semana de trabajo, calor, muchas sudadas e interneee gratis en el hotel (ai cuanto lo ehco de menos) ya era fin de semana en Maputo. El Viernes, tras una merecida siesta,ya que el jueves quedamos unos cuantos españoles y ya se sabe, hasta las 23:30, no nos recogimos, y aunque parezca pronto aquí es muy tarde. Por la tarde me dediqué a dar un paseito por la ciudad. Me encanta ver la cantidad de gente que viene y va , esta ciudad está en constante crecimiento, la gente se mueve, se busca la vida aquí y allá, sin parar. La zona “BAIXA” despues de mi hotel es donde etá el mercado central, con lo que te puedes imaginar la cantidad de puestos, mujeres en la calle vendiendo legumbres, frutas, peines, pilas e de todo, un sin fin de “chapas” que son una furgoneta estartalada que es como el bus de ahí, solo que los horarios dependen de cuando esté llena la chapa (Si, tienes razón Di, también se puede llamar machimbombo, pero me guardo esta expresión para los de grandes recorridos).
Mucho tráfico, mucho gritar de gentes, reír, mirar, en fin, mucha vida.
Me paré en el café “Centinental”, no sólo porque lo recomendase mi guía, si no porque desde su terraza se dominan dos arterias de la “BAIXA”, este barrio de Maputo en el que ya me muevo con cierta soltura, lleno de casas colonialesa medio derruir, señoronas antiguas a las que les hace falta un lifting para recuperar su esplendor de antaño; algún que otro edificio nuevo, metido con calzador, la estación de trenes, jardines, bares, y por estar cerca del puerto, por supuesto, clubs, de oscuras puertas, neones y llamativos nombres.
El café, de máquina y rico rico, como no sé como pedir un cortado siempre les digo lo mismo: “Un café de máquina, pero con moi pouca leite”. Su respuesta siempre es la misma (en todos los sitios donde pedí esto), sacarme un café solo y una jarrita con leche caliente, y que el blanquito este raro haga lo que quiera!, me parece muy práctico, y siempre me sorprenden con el tema del cortado.
Cuando volví a recargar fuerzas, prseguí mi ronda.
Esta noche es “A NOITE CRARA” en el centro cultural Franco-Mozambicano, una especie de noche en blanco con actividades culturales. Así que tras picar algo me fui para allá a ver como estab el ambiente. Aquello estaba lleno de europeillos, la mayoría franceses, autóctonos, jóvenes, viejos, en fin mucha gente con ganas de pasarlo bien. El primer concierto fue de un hombre que hacía una mezcla de rock, soul con música africana y de cantautor, ben, se podía escuchar, sólo que podía dejar cantar más a las mujeres de los coros que tenían unas supervoces y no se les sacaba provecho. En ese momento eu estaba sosiño (solo) pero siendo como soy, pronto estaba de pié en el pasillo, cadereando aquellos ritmos.
Tras un rato fuera del pabellón de los conciertos, intentando conseguir una cerveza, me encontré con una francesa que conocí el finde pasado en la fiesta de la estación de trenes. Me preguntó si iba para dentro, claro. Sentamos,jooo, pero yo pronto estaba de pié danzando con un música demasiado marchosa para quedar sentado. Ella sólo hacía criticar al paisano, como si fuera algo personal, pues a mi me gusta.
Cuando acabó salimos a respirar un poco de noche fresca, y nos encontramos a Patri y un grupo de amigos.
Mire el reloj y eran las 00:45, tenía una promesa que cumplir, el brindis con Maider a la 1:00, entonces comenzó un episodio subrealista que define a este país. Me acerque al mini bar, teniendo en cuenta que en aquella fiesta se juntaron unas 200 o 300 personas, y como era el momento entre conciertos aquello era un hervidero, busque un sitio detrás de alguien que parecía que iba acaar pronto, si, si...
aquello era una feria todo el mundo gritaba a los camareros, dos chicas muy jovenes, un hombre sin dotes de mando y un chico demasiado parado para este evento.
“Chico, ponme tres 2M” “Chico, el cambio” “Y el hielo?” y el chico cada vez más aturullado.
Llegó un momento en que l impaciencia y locura de los clientes se le contagió a la chica de la caja, que sólo se preocupaba de cerrar y abrir la caja con las llaves una y otra vez, y esta le empezó a gritar al chaval imberbe, y cerveza, y “Maluco”(tonto loco) que haces!”. Escuché que no había cambio, y que solo te servían si tenías el dinero justo para pagar, o te daban un papel con un número, que igual valía o no en la siguiente.
Así que revolví en el bolsillo y saqué un billete para una ceveja preta. Mi compi de barra, con unas rastas bien lindas, reía para mi mientras le metía presión al camareta, gritándole, extendiéndole la mano con billetas, y diciendo: “ron cola, wisky cola, gin tonic y dos 2M, tengo el dinero justo aquí, maluco,....no quieres negocio”. No quedaba hielo ( que eu non quería por eso de los bichitos del grifo) ni vasos. El rastas se desesperaba, girándose hacia mi y me comentaba la jugada, llamando maluco al chaval con mucha sorna, todo con una sonrisa y diciendo que estaba dormido y que no quería negocio. “Vasos de vidrio, ahora está lavando los de plástico!!!”
La cajera iba y vení por la barra con las llaves en la mano, el hombre entraba y salía en la cocina, el chaval, hacía cuentas en un papel que yo y el rastas hacíamos mentalmente en un tris, y como servia las copas, eso era lo mejor, cogía un vaso de chupito con asa y echaba el alcohol elegido, preguntaba se o querías duplo (otro chupito) y luego el refresco, pero la siguiente copa, de loo que fuese iba con el mismo vaso de chupito sin lavar ni nada, ole con saborcete!!!
Cuando conseguí mi Laurentina Preta, di un chupo de satisfacción, brindando con la Maider mentalmente(ni quise ver el reloj) y me fuy para dentro tras despedirme el rastas.
El siguiente concierto, del que debí escuchar canción y media era rasta, reague, bien chulo. Bote lo justopara necesitar aire, y acabó.
Salimos fuera, donde había otro escenario y un Dj que se marcó unos temas de rastas africanos muy buenos, así que danzamos. Yo me dediqué a ir reconociendo caras del anterior fin de semana, ya que estaban muchas por allí.
El trato en una capital como esta a alguien como yo que está de paso, va desde la indiferencia, (y no dirigirme la palabra lo más mínimo) o como hacía un español cada vez que me veía, preguntar:” pero tú no te habías ido, cuando te vas?” y no interesarse por nada más de tu existnci, a gente que mantiene las formas y tiene una conversación de las que yo llamo de transición, agradable y superficial, y también, claro, gente que habla contigo abiertos a conocer y comentar, sin que el hecho de que vayas a salir de la ciudad en breves le coarte para nada. Yo entiendo todas las posturas, y sólo trato de vivir, y el que se quiera subir, será bienvenido.
Pronto comenzó otro concierto de rock-rap, que me pareció malísimo, así que decidí aventurarme a pedir otra cerveja para mi y la francesa, que decía:”donde estan los caballeros” minutos despues de declararse feminista.
La opción fue ir a otra minibarra que había fuera, en la que sólo tenían birra e refrescos, así que fue un poco más rápido, también porque el cambio era justo.
Siguiente concierto, y yo seguía danzando.
Los últimos, una pena no recordar el nombre, aunque me lo repitieron varias veces, era un grupo muy conocido aquí, que hacían música casi tradicional, tocada con una especie de xilófono e madera, percusiones varias, bajo y voces. Además de esto tres bailarines y una bailarina, que se iban turnando en el escenario.
El ritmo era muy pegadizo, imposible de no moverse, y por lo menos yo, incapaz de hacer lo que hacían los del arriba, buenísimos.
La gente se fue marchando, Patri y dos colegas iban casa a ducharse y coger un machimbombo para el norte, un viaje hacia Malawi, en la que igual les cuadra parar en Lichinga. Me quedé con Priscila, la compañera de piso de Patri de la isla Reunión, cuando acbó el concierto el Dj comenzó a poner música africana mezclada con dance, muy bailable, así que a gastar pista.
Cuando me di cuenta estaba solo, pero me dio igual, el momento álgido fue una mezcla de un tema muy conocido de yousou n´dour que gocé mucho, luego tocó un momento de Soul muy bailable, imposible marcharse ahí.
Empezaba la claridad (4:30), quedábamos los resistentes, curtidos en muchas noches.
Cuando el tipo empezó a pinchar música de baile europea decidí que era buena hora para la retirada.